Masz ocieplony strop pod nieogrzewanym poddaszem, a w domu i tak chłodno? Na 100 m² stropu wystarczą 3 m² słabo zaizolowane, żeby straty ciepła przez cały strop wzrosły o około 17%. Dlatego wełna musi leżeć ciągle, bez szpar i dziur. Luki najłatwiej znaleźć latarką jeszcze przed zimą.
Skąd się bierze 17% przy zaledwie 3 m²
Weźmy strop pod nieogrzewanym poddaszem o powierzchni 100 m². Jeśli wełna leży na nim równo i wszędzie, współczynnik przenikania ciepła wynosi U = 0,15 W/(m²·K). Cały strop ma wtedy współczynnik strat ciepła 15 W/K.
Teraz zostawmy na nim tylko 3 m² gorzej ocieplone, z U = 1,0 W/(m²·K). Może to być dziura przy kominie, zgnieciona mata pod deską do chodzenia albo pas gołego stropu przy ścianie. Współczynnik strat rośnie wtedy do 17,55 W/K. Słaby fragment to 3% powierzchni, a strop traci o około 17% więcej ciepła.
To uproszczony rachunek. Nie obejmuje strat na liniowych mostkach termicznych ani nieszczelności, którymi ciepłe powietrze ucieka na strych. Te luki nie są więc jedynym miejscem, które warto obejrzeć.
Po ociepleniu każda dziura liczy się bardziej
Im lepiej zaizolowany strop, tym większą część pozostałych strat robią miejsca, o których zapomniano. Pokazali to naukowcy z University of Salford i Leeds Beckett University. Przeanalizowali dom w zabudowie bliźniaczej z lat 30. XX wieku i sprawdzili w nim 16 połączeń konstrukcyjnych.
Przed remontem mostki termiczne odpowiadały tam za około 12% strat przez przenikanie. Po ocieplaniu robionym kawałkami ich udział w jednym z wariantów urósł do około 22%. Gdy zadbano o ciągłość izolacji, spadł do około 16%. W części wariantów etapowych straty przez same mostki były nawet o około 80% większe niż przy pracach kompleksowych, choć cały dom i tak tracił mniej ciepła niż przed remontem.
Gdzie na strychu zwykle zostają luki?
Kiedy wszedłem z latarką na własny strych, najwięcej gołych miejsc znalazłem tam, gdzie wełnę trzeba było docinać. Od tych punktów warto zacząć:
- Przy kominie: maty często kończą się przed murem i nikt nie dopycha docinków.
- Przy murłacie i okapie: tam, gdzie ściana spotyka dach, trudno sięgnąć ręką, więc izolacja bywa za krótka albo jej brakuje.
- Wokół włazu: klapa zostaje bez ocieplenia, a brzegi otworu są nieobłożone.
- Przy rurach, kablach i kanałach: wełna jest rozcięta, ale nie przylega do przejścia.
- Na trasie chodzenia: maty zdeptane przy przeglądach dachu tracą grubość.
Jak to sprawdzić i policzyć
- Wejdź na strych i świeć latarką nisko, prawie równolegle do powierzchni wełny. Zagłębienia i szpary rzucają wtedy wyraźny cień.
- Przejdź wzdłuż każdego styku mat i sprawdź, czy przylegają do siebie na całej długości.
- Zajrzyj w najniższy kąt przy ścianach zewnętrznych, choćby z lusterkiem albo telefonem w wyciągniętej ręce.
- Każdą lukę zmierz taśmą, zapisz wymiary i na koniec zsumuj powierzchnię. Kilka wąskich szpar wzdłuż ścian łatwo składa się na wynik porównywalny z przykładem wyżej.
Jesienią i zimą, gdy w domu jest dużo cieplej niż na zewnątrz, można też zamówić badanie termowizyjne. Kamera pokaże zimniejsze miejsca na suficie. Obraz powinna jednak zinterpretować osoba, która się na tym zna, bo samo zdjęcie nie mówi, ile ciepła ucieka.
Czym uzupełnić szpary
Luki wypełniam tym samym materiałem, który już leży na stropie, i do tej samej grubości. Docinki z wełny mineralnej wkładam na lekki wcisk, tak żeby nie została szczelina, ale też żeby ich nie zgnieść, bo zgnieciona wełna izoluje gorzej. Przy kominie używam wyłącznie niepalnej wełny mineralnej.
Jeśli kładę drugą warstwę, układam ją tak, żeby jej styki nie wypadały nad stykami pierwszej. Klapę włazu obkładam od góry izolacją i uszczelniam jej obwód. Wokół rur docinam wełnę dokładnie na kształt przejścia.
Poprawki przed mrozami opłacają się nie tylko ze względu na rachunki. Zimne miejsce na suficie przy wilgotnym powietrzu w domu sprzyja skraplaniu się pary wodnej i pleśni. Na dostępnym strychu do naprawy wystarczą nóż do wełny i docinki z tego samego materiału.
